การพัฒนาสายพันธุ์ต้านทานโรค: โรคติดเชื้อไวรัสจุดขาวหรือ White Spot Syndrome Virus ในกุ้งกุลาดำ
ReadyPlanet.com
การพัฒนาสายพันธุ์ต้านทานโรค: โรคติดเชื้อไวรัสจุดขาวหรือ White Spot Syndrome Virus ในกุ้งกุลาดำ

         

    โรคจุดขาว (White Spot Disease, WSD) เป็นหนึ่งในโรคสำคัญในกุ้งที่มีสาเหตุจากเชื้อไวรัส White Spot Syndrome Virus เป็นโรคกุ้งที่สร้างความเสียหายทางเศรษฐกิจมากที่สุดทั่วโลกในช่วงสองทศวรรษที่ผ่านมาโรคนี้ทำให้กุ้งมีอัตราการตายสูงถึง 100% พบการติดเชื้อได้ในกุ้งหลายชนิด แพร่เชื้อได้ทั้งในรูปแบบที่ผ่านทางน้ำ แพร่ผ่านทางแม่สู่ลูก และกุ้งกินกุ้งที่ติดเชื้อ

 

แม้ว่าปัจจุบันนักวิทยาศาสตร์และฟาร์มเลี้ยงกุ้งหลายแห่งจะมีความเข้าใจในกลไกการเกิดโรคจุดขาวนี้ แต่ก็ยังพิสูจน์หรือวินิจฉัยโรคได้ยาก และยากที่จะคาดเดาได้ว่ายังมีเชื้อไวรัสมีชีวิตอยู่ในบ่อเลี้ยงหรือไม่ และยังคงพบว่าโรคจุดขาวก่อให้เกิดความสูญเสียอย่างมากต่ออุตสาหกรรมการเพาะเลี้ยงกุ้ง

วิธีหนึ่งที่น่าสนใจในการจัดการโรคติดเชื้อไวรัสชนิดนี้ และเป็นวิธีที่มีงานวิจัยอยู่แพร่หลาย คือ การคัดเลือกพันธุ์และการพัฒนาพันธุ์ของสายพันธุ์ต้านทานโรคจุดขาวในกุ้งกุลาดำ หรือ Penaeus monodon วิธีนี้จะเป็นประโยชน์สำหรับอุตสาหกรรมการเลี้ยงกุ้งต่อไปโดยมีการทดลองคัดเลือกกุ้งที่ทนโรคนำมาผสมพันธุ์กันและทดลองทำให้กุ้งติดเชื้อไวรัสเพื่อดูความทนและต้านทานโรค คัดเลือกกุ้งที่รอดชีวิตมาพัฒนาพันธุ์ต่อ ทำการคัดเลือกแบบนี้หลายๆ ครั้งจนมั่นใจร่วมกับการตรวจสอบหาลัษณะพันธุกรรมที่บ่งชี้ว่าเกี่ยวข้องกับความต้านทานโรค แล้วนำมาใช้เป็นพ่อแม่พันธุ์

การคัดเลือกและพัฒนาพันธุ์โดยอาศัยวิธีทางพันธุศาสตร์เป็นเครื่องมือสำคัญมากในการจัดการโรคกุ้ง เนื่องจากบางครั้งการใช้วิธีการผสมพันธุ์แบบดั้งเดิมสำหรับการคัดเลือกกุ้งที่มีความต้านทานโรคทำได้ยาก ต้องนำมาทดสอบซ้ำด้วยการทดลองให้เชื้อไวรัสเพื่อดูว่ายังต้านทานโรคหรือไม่ วิธีทดลองให้เชื้อไวรัสนี้มีความเสี่ยงในการแพร่กระจายเชื้อ ยุ่งยากในการทำความสะอาดฆ่าเชื้อพื้นที่ที่ใช้ทดลองการพัฒนาสายพันธุ์ ต้องมีมาตรการในการจัดการและทำลายเชื้อโรคในระหว่างการทดลองอย่างมีประสิทธิภาพ การคัดเลือกจากพันธุกรรมนั้นมีความสำคัญอย่างยิ่งสำหรับโปรแกรมการปรับปรุงพันธุ์กุ้ง เพราะช่วยให้สามารถแยกแยะระหว่างกุ้งที่ต้านทานโรค และกุ้งที่ไวต่อการเกิดโรคได้โดยไม่ต้องทดลองให้เชื้อไวรัสในกุ้ง

อย่างไรก็ตาม การผลิตกุ้งที่ทนทานต่อเชื้อก่อโรค เป็นเพียงส่วนหนึ่งของการแก้ปัญหาโรคติดเชื้อในฟาร์มเท่านั้น จำเป็นจะต้องมีการจัดการอื่นๆ ที่ช่วยให้เกิดความปลอดภัยทางชีวภาพ มีการดูและคุณภาพน้ำ และอาหารที่ใช้เลี้ยง มีการป้องกันโรคเข้าและออกจากฟาร์ม มีการจัดทำแผนความปลอดภัยทางชีวภาพในการเพาะเลี้ยงกุ้ง ในผู้เลี้ยงบางรายอาจพิจารณาดำเนินการตามระบบคอมพาร์ทเมนท์ที่เป็นการยกะดับของระบบความปลอดภัยทางชีวภาพขึ้นไปอีก เพื่อประโยชน์ในการควบคุมและป้องกันโรคในฟาร์มเลี้ยงกุ้งค่ะ

สัตวแพทย์หญิง ดร.มินตรา ลักขณา (หมอเม)
อ.น.สพ.ดร. ภัทรพล เปี่ยมสมบูรณ์ (หมอเอก) 

 

 



  




Farm story

Climate change ภาวะโลกร้อนกับสุขภาพของปลา (2) article
Climate change ภาวะโลกร้อนกับสุขภาพของปลา (1)
มาตรฐานด้านสุขภาพสัตว์น้ำ องค์การสุขภาพสัตว์โลก OIE
OIE องค์การสุขภาพสัตว์โลก ตอนที่ 2
OIE องค์การสุขภาพสัตว์โลก ตอนที่ 1
เรื่องกุ้งกับโปรไบโอติก
การใช้โปรไบโอติกในการเลี้ยงกุ้ง: สิ่งแวดล้อม
การจัดการสุขภาพสัตว์น้ำ ในอีก 30 กว่าปีข้างหน้า ภาค 2
การจัดการสุขภาพสัตว์น้ำ ในอีก 30 กว่าปีข้างหน้า ภาค 1
ระบบความปลอดภัยทางชีวภาพในฟาร์มปลานิล: การพัฒนาสายพันธุ์
ระบบความปลอดภัยทางชีวภาพในโรงเพาะฟักลูกกุ้ง: ประโยชน์/ต้นทุน (2)
ระบบความปลอดภัยทางชีวภาพในโรงเพาะฟักลูกกุ้ง: ประโยชน์/ต้นทุน (1)
เรียนรู้ระบบความปลอดภัยทางชีวภาพในการผลิตปศุสัตว์เพื่อการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ
ระบบความปลอดภัยทางชีวภาพในระดับต่างๆ
การเกิดโรคสัตว์น้ำและการระบาด
การดำเนินการเกี่ยวกับโรค Tilapia Lake Virus (TiLV) ในบริบทโลก (2)
การดำเนินการเกี่ยวกับโรค Tilapia Lake Virus (TiLV) ในบริบทโลก (1)
การพบกันของปลาทะเลกับไมโครพลาสติก
แนวทางการจัดการโรคสัตว์น้ำอุบัติใหม่
การจัดการโรคข้ามพรมแดนและโรคติดต่ออุบัติใหม่
การจัดการสุขภาพสัตว์น้ำ: OIE
โรคอีเอชพี, EHP, กุ้ง
PM 2.5 โรคหัวใจและหลอดเลือด เมนูปลา เกี่ยวกันยังไง: 2
PM 2.5 โรคหัวใจและหลอดเลือด เมนูปลา เกี่ยวกันยังไง: 1
โรคในสัตว์น้ำ ตามพระราชบัญญัติโรคระบาดสัตว์
พระราชบัญญัติโรคระบาดสัตว์ พ.ศ.2558
การวางยาสลบปลาและข้ควรคำนึง
การออกฤทธิ์ของยาสลบในปลา
ยาสลบที่ใช้ในปลา
ข้อควรปฏิบัติ ในการวางยาสลบปลา
หลักการการทำสลบในสัตว์น้ำ
การทำสลบในสัตว์
การตรวจตัวอย่างปลาเบื้องต้นในฟาร์ม: การตรวจอุจจาระ
การตรวจตัวอย่างปลาเบื้องต้นในฟาร์ม: การตัดซี่เหงือก
การตรวจตัวอย่างปลาเบื้องต้นในฟาร์ม: การตัดครีบ
การตรวจตัวอย่างปลาเบื้องต้นในฟาร์ม: การขูดผิวหนัง.
การตรวจตัวอย่างปลาเบื้องต้นในฟาร์ม
การบันทึกสุขภาพปลาในฟาร์ม
การตรวจประเมินสภาวะสุขภาพภายในฟาร์ม
การเก็บตัวอย่างสัตว์น้ำเพื่อตรวจโรค
การเลี้ยงปลานิลในระบบต่างๆ
กินปลานิลแล้วได้อะไร
พัฒนาการของไข่ที่ได้รับการผสม
การจัดการผสมพ่อแม่พันธุ์ปลานิล
พฤติกรรมของการผสมพันธุ์ในปลานิล
การผสมเทียม: พ่อแม่พันธุ์ปลานิล
การผสมเทียมปลา
ขั้นตอนการผสมเทียมในสัตว์
การผสมเทียมในสัตว์
โปรไบโอติกกับเชื้อสเตรปโตคอคคัส
โรคติดเชื้อในปลานิล สเตรปโตคอคโคซิส 4
โรคติดเชื้อในปลานิล สเตรปโตคอคโคซิส 3
โรคติดเชื้อในปลานิล สเตรปโตคอคโคซิส 2
โรคติดเชื้อในปลานิล สเตรปโตคอคโคซิส 1
วัคซีนสำหรับโรคติดเชื้อไวรัส Tilapia Lake Virus (TiLV) ในปลานิล
วัคซีนสำหรับโรคที่มีสาเหตุจากเชื้อไวรัส
วัคซีนสำหรับโรคที่มีสาเหตุจากเชื้อแบคทีเรีย
วัคซีนคืออะไร
การศึกษาเรื่องวัคซีนป้องกันการติดเชื้อแอโรโมนาส
โรคติดเชื้อในปลานิล : แอโรโมนาส 5
โรคติดเชื้อในปลานิล : แอโรโมนาส 4
โรคติดเชื้อในปลานิล : แอโรโมนาส 3
โรคติดเชื้อในปลานิล : แอโรโมนาส 2
โรคติดเชื้อในปลานิล : แอโรโมนาส 1
หลักเกณฑ์ที่ดีในการผลิตอาหารสัตว์
การเลือกซื้ออาหารสัตว์ : อาหารสัตว์น้ำ
การเลือกซื้ออาหารสัตว์ : ลักษณะอาหารและการเลือกใช้
การเลือกซื้ออาหารสัตว์ : สถานที่ขาย เลขทะเบียน ฉลาก
หลักเกณฑ์และวิธีการที่ดีในการผลิตอาหาร
การต้านทานความเครียด
การสืบพันธุ์ของสัตว์น้ำ
คน
สัตว์พาหะ
การเคลื่อนย้ายปลาเข้าฟาร์ม
การติดต่อของเชื้อโรค
การกักกันโรคก่อนนำสัตว์น้ำใหม่เข้ามาเลี้ยง
ระบบความปลอดภัยทางชีวภาพในฟาร์มสัตว์น้ำ
การกระตุ้นเจริญเติบโต
การสร้างความสมดุลของภูมิคุ้มกัน
ระบบภูมิคุ้มกันคืออะไร
การทำงานและประสิทธิภาพของโปรไบโอติก : ช่วยในการย่อยและช่วยให้มีการนำสารอาหารไปใช้ได้ดีขึ้น
การทำงานและประสิทธิภาพของโปรไบโอติก : ปรับปรุงคุณภาพน้ำ
การทำงานและประสิทธิภาพของโปรไบโอติก : การแย่งใช้สารเคมีและพลังงาน
การทำงานและประสิทธิภาพของโปรไบโอติก : การต้านเชื้อไวรัส เชื้อรา
การทำงานและประสิทธิภาพของโปรไบโอติก : การผลิตสารต้านเชื้อแบคทีเรีย
การทำงานและประสิทธิภาพของโปรไบโอติก : การแย่งพื้นที่ยึดเกาะ
แบคทีเรียที่นิยมใช้เป็นโปรไบโอติก
แอมโมเนีย
สารประกอบไนโตรเจน
ความขุ่นใส ความโปร่งใส
คาร์บอนไดออกไซด์
ความเค็มของน้ำในบ่อเลี้ยงปลา
ความกระด้างของน้ำในบ่อเลี้ยงปลา
ความเป็นกรด-ด่างในบ่อเลี้ยงปลา
ผลของอุณหภูมิต่อสุขภาพปลา
ออกซิเจนในน้ำมีผลต่อปลายังไง
โปรไบโอติกกับการเลี้ยงสัตว์น้ำ
เก็บตัวอย่างน้ำส่งตรวจทางห้องปฏิบัติการทำอย่างไร
การตรวจคุณภาพน้ำเบื้องต้นทำอย่างไร
น้ำกับการเลี้ยงปลา
โปรไบโอติกคืออะไร
เตรียมกระชังให้ดีก่อนการเลี้ยง
เตรียมบ่อก่อนการเลี้ยงยังไงให้พอดี
ปัจจัยที่มีผลต่อสุขภาพปลานิล
แผนผังฟาร์มสำคัญอย่างไร
มาตรฐาน GAP
aquatic chicken
Introduce